شمانیوز
شما نیوز

اتهامات کیفری

ضرب و جرح عمدی و توهین به عنوان اتهامات کیفری در صدر جرائم

رئیس محترم قوه قضاییه در نشست مورخ ۱۴۰۰/۶/۲۹ شورای عالی قوه قضائیه از «سرقت موجب تعزیر»، «ضرب و جرح عمدی» و «توهین» به عنوان اتهامات کیفری که در صدر جرایم قرار دارند، نام بردند

به گزارش شمانیوز: حجت الاسلام والمسلمین محسنی اژه ای بیان نمودند : وقتی اولین عنوان اتهامی سرقت موجب تعزیر است، باید بررسی شود که چرا اشخاص اقدام به سرقت می‌کنند و سارقان چه کسانی هستند و وقتی تعقیب و مجازات می‌شوند، چرا دوباره اقدام به سرقت می‌کنند و ما شاهد تکرار این جرم هستیم

شمس الدین جلیل پیران به عنوان رئیس دادگاه کیفری دو و در مدت ۱۵ ماه اخیر که پرونده های زیادی را با موضوع " سرقت " رسیدگی و رای صادر نموده است بیان می دارد:

یکی از مسائل بسیار مهم و اساسی که رئیس معزز دستگاه قضا در جلسه مورخ ۱۴۰۰/۶/۲۹ شورای عالی قوه قضائیه مطرح نموده است ، بحث مربوط به بزه " سرقت موجب تعزیر" میباشد . مطرح نمودن چنین مسائلی از سوی بالاترین مقام قوه قضائیه کشور نشان از نگاه بنیادین و تخصصی ایشان نسبت به مسائل قضایی و حقوقی در جامعه است و بررسی ریشه ای و بنیادین این موضوع و سایر موضوعاتی که اخیرا رئیس محترم قوه قضائیه شخصا ورود نموده اند ، جای تقدیر و تشکر ویژه دارد و مبحث آسیب شناسی که بعضا مغفول مانده است ، جان تازه ای گرفته است و انشالله این مسیر با قاطعیت هر چه بیشتر ادامه پیدا کند و همکاری و هماهنگی لازم فی مابین قوای سه گانه به خصوص قوه مقننه ( از باب قانونگذاری) روز به روز بیشتر شود و متناسب با واقعیت های موجود در جامعه ، آسیب شناسی صورت گیرد و با مبنا و استاندارد خاص تصمیم گیری گردد. 

در خصوص جرم سرقت ، اکثر ماها و یا اعضای خانواده و نزدیکان ما قربانی این بزه شده ایم .آنچه که در وقوع جرم سرقت بیش از هر چیزی برای قربانی جرم متصور است بحث خدشه دار شدن امنیت روحی و روانی میباشد. هر چند در برخی از  سرقت ها از قبیل سرقت مقرون به آزار و اذیت ( ماده ۶۵۲تعزیرات از قانون مجازات اسلامی) یا سرقت های موضوع مواد ۶۵۱ ، ۶۵۳،۶۵۴، ۶۵۶،۶۵۷،۶۵۸،۶۵۹ قانون ذکر شده ، آثار زیان بار و جبران ناپذیر روحی و روانی به بزه دیده و خانواده وی وارد میگردد و  جبران صدمات وارده به روح و روان بزه دیده و امنیت روانی وی ، با برگشت مال و پول و امثال آن ( بحث رد مال مسروقه به مالباخته) جبران نمیگردد . 

رئیس محترم قوه قضائیه اعلام نمودند : چرا سارقی که تعقیب و مجازات شد ، مجددا اقدام به سرقت مینماید ؟ و ما مجددا شاهد تکرار این جرم از سوی سارق هستیم؟ 

فارغ از تحلیل و تشریح سایر عوامل مربوط به وقوع بزه سرقت در جامعه که هر کدام از عوامل میبایستی به صورت مفصل و تخصصی موشکافی و  آسیب شناسی گیرد  و سپس راهکارهای اساسی و منطبق با واقعیات جامعه اتخاذ شود،  به یک مورد پاسخ به سوالات رئیس گرانقدر دستگاه قضا در باب بزه سرقت  اشاره ای مینمایم: 

_ با تصویب و لازم الاجرا شدن قانون کاهش مجازات حبس تعزیری(۱۳۹۹/۰۳/۲۲ )، در ماده ۱۱این قانون اعلام نموده است: 

"سرقت موضوع مواد (۶۵۶)، (۶۵۷)، (۶۶۱) و (۶۶۵) کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات‌های بازدارنده) مصوب۲/۳/۱۳۷۵ به‌شرطی که ارزش مال مورد سرقت بیش‌از دویست میلیون(۲۰۰,۰۰۰.۰۰۰) ریال نباشد و سارق فاقد سابقه مؤثر کیفری باشد و شروع و معاونت در تمام جرائم مزبور" 

با این توضیح که سرقت های موضوع مواد قانونی ذکر شده را با وجود دو شرط قابل گذشت اعلام نموده است  و طبق تبصره همین ماده ، مجازات قانونی آن به نصف تقلیل یافته است 

 در صورتیکه دو شرط مذکور در ماده قانونی برای بزه سرقت وجود داشته باشد ، مجازات آن به درجه شش تقلیل میابد و در این صورت مبحث شروع به جرم نیز در این جرم قابل تصور نمیباشد.

به کرات در جریان رسیدگیها به متهمانی برخورد نمودم که از این ظرفیت قانونی استفاده مینمایند و هر چند روز یک بار مرتکب سرقتی میشوند که ارزش اموال مسروقه زیر ۲۰ میلیون تومان است و سابقه کیفری موثر هم ندارند و قبل از صدور کیفرخواست یا بعد از آن اقدام به جلب رضایت شاکی خصوصی( به هر طریقی) مینمایند و مقام قضایی ( بازپرس و دادیار در دادسرا و قاضی در دادگاه ) نیز مکلف است قرار موقوفی تعقیب ( به استناد ماده ۱۱ قانون کاهش مجازات حبس تعزیری و ماده ۱۳ قانون آئین دادرسی کیفری و...) صادر نماید . 

از همه جالبتر اینکه در بحث شروع به جرم ، اگر متهمی به جرم شروع به سرقت دستگیر شود ( با وجود شرایط شروع به جرم) چنانچه ارزش مال مسروقه ای که میخواست سرقت کند ولی دستگیر شد و نتوانست سرقت را انجام دهد زیر ۲۰ میلیون تومان باشد و فاقد سابقه کیفری موثر باشد ، سریعا باید آزاد گردد . ( طبق قانون ) سابقه کیفری موثر هم طبق ماده ۲۵ قانون مجازات اسلامی شرایط خاص خود را دارد . موثر بودن سابقه کیفری ملاک است . 

اینجاست که تا حدودی به جواب سوال دسترسی پیدا میکنیم که چرا متهمی که به جرم سرقت تعقیب و مجازات شد ، مجددا مرتکب بزه سرقت میگردد و تکرار میکند . 

یا در خصوص بزه توهین که ریاست محترم قوه اشاره نمودند ، با تصویب شدن قانون کاهش مجازات حبس تعزیری ، مجازات شلاق تعزیری( طبق ماده ۶۰۸ تعزیرات از قانون مجازات اسلامی)  حذف گردید و به جای آن جزای نقدی در حق صندوق دولت جایگزین گردید . ( مستندا به ماده یک قانون کاهش ) 

حتی در مورد بزه ضرب و جرح عمدی  هر چند قانون کاهش مجازات حبس تعزیری ، مقرره ای را در خصوص ضرب و جرح عمدی ساده اعلام ننمود ، ولی نکته اینست که در مورد ضرب و جرح عمدی  موضوع ماده ۶۱۴ تعزیرات از قانون مجازات اسلامی (یعنی ضرب و جرح منتهی به نقصان یا شکستگی یا از کار افتادن عضوی از اعضاءیا منتهی به مرض دائمی یا فقدان یا نقص یکی از حواس یا منافع یا زوال عقل) در بند اول ماده یک این قانون ، حبس ماده ۶۱۴ را که درجه پنج بود( یعنی ۲ تا ۵ سال حبس - علاوه بر بحث پرداخت دیه)  به درجه شش کاهش و تقلیل داده است( یعنی بیش از ۶ماه تا دوسال) 

 جرائم دیگری هم در قانون کاهش مجازات حبس تعزیری آمده است و قید گردید که خارج از بحث میباشد ( اگر نگاهی به مواد ۱ و ۱۱ بیندازیم متوجه میشویم) 

آیا قانونگذار در این قانون صرفا به دنبال حبس زدایی بوده است ؟ اگر صرفا حبس زدایی مدنظر بود، خلاف منطق و اصول حقوقی میباشد . نباید به راحتی فلسفه مجازات را زیر سوال ببریم و قبح مجازات ریخته شود و به یک امر عادی تلقی گردد . 

اینکه هدف اصلی قانونگذار حکیم در این خصوص چه بوده است ، به نکته و موضوع علمی و تخصصی و قابل هضم دست نیافته ام . 

لذا اقدامات رئیس دستگاه قضا که خود چندین دهه تجربه در این خصوص دارند ، ستودنسیت و ان شالله آسیب شناسی دقیق همراه با تصمیم گیری های تخصصی صورت گیرد.

بنابراین این انتقاد همچنان به قانون کاهش مجازات حبس تعزیری وجود دارد و جدا و قطعا در بحث امنیت نباید کوچکترین کوتاهی صورت بگیرد و انتظار میرود که رئیس محترم دستگاه قضا نسبت به اصلاح چنین موضوعات مهمی وارد میدان شوند و الحمدلله شدند . مقررات قانونی مشابه دیگری در بحث حقوق کیفری داریم که بعضا باید مورد بحث و تشریح قرار بگیرد و ان شالله در فرصت های  بعدی.

آیا این خبر مفید بود؟
جهت مشاهده نظرات دیگران اینجا کلیک کنید
copied

تبلیغات متنی